اثربخشی درمان پذیرش و تعهد بر کیفیت زندگی وابسته به سلامت دهان در مبتلایان به اضطراب دندان‌پزشکی

  • Elham Sadat Binandeh الهام السادات بیننده گروه روانشناسی سلامت، واحد بین‌المللی خرمشهر- خلیج فارس، دانشگاه آزاد اسلامی، خرمشهر، ایران
  • Nasser Saraj Khorrami ناصر سراج خرمی گروه روانشناسی، واحد دزفول، دانشگاه آزاد اسلامی، دزفول، ایران
  • Parviz Asgari پرویز عسگری گروه روانشناسی، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران
  • Ghader Feizi قادر فیضی دندان‌پزشک متخصص درمان ریشه، فلوشیپ دندان‌پزشکی بیمارستانی، مرکز تحقیقات دندان‌پزشکی، پژوهشکده‌ی تحقیقات دندان‌پزشکی، دانشکده‌ی دندان‌پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران
  • Bahareh Tahani بهاره طحانی گروه سلامت دهان و دندان‌پزشکی اجتماعی، مرکز تحقیقات دندان‌پزشکی، پژوهشکده‌ی تحقیقات دندان‌پزشکی، دانشکده‌ی دندان‌پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

چکیده

مقدمه: یکی از جنبه‌های تندرستی، پرداختن به سلامت دهان و دندان می‌باشد. هدف از پژوهش حاضر، تعیین اثربخشی درمان پذیرش و تعهد بر کیفیت زندگی وابسته به سلامت دهان مراجعه‌کنندگان به مراکز دندان‌پزشکی بود.

مواد و روش‌ها: این مطالعه‌ی کارآزمایی بالینی با طرح پیش‌آزمون- پس‌آزمون با گروه شاهد و دوره‌ی پیگیری سه‌ماهه بود. از بیماران مبتلا به اضطراب دندان‌پزشکی در دسترس، 32 بیمار به‌طور تصادفی انتخاب شده و در دو گروه آزمایش و گواه، گمارش شدند. افراد گروه آزمایش، در 10 جلسه‌ی هفتگی به مدت 90 دقیقه، تحت درمان پذیرش و تعهد طبق مدل ارائه شده‌ی هیز قرار گرفتند، اما افراد گروه شاهد در طی این دوره مداخله‌ای را دریافت نکردند. داده‌ها با استفاده از پرسش‌نامه‌ی اضطراب دندان‌پزشکی DAI (Dental Anxiety Inventor)، پرسش‌نامه‌ی كيفيت زندگي وابسته به سلامت دهان (OHIP-14)، پرسش‌نامه‌ی SCL-90-R و دستگاه پالس‌اکسی‌متر به دست آمد. داده‌ها با استفاده از آزمون ANOVA با سطح معنی‌داری 0/05 و با بهره‌گیری از نرم‌افزار SPSS نسخه‌ی 22 تحلیل شدند.

یافته‌ها: نتایج بین آزمودنی، حاکی از آن بود که در نمرات ناتوانی اجتماعی، معلولیت و کیفیت زندگی وابسته به سلامت دهان، بین دو گروه آزمایش و شاهد، تفاوت معنی‌داری وجود دارد (0/001 > p value). نتایج درون آزمودنی نشان داد، تفاوت بین نمرات ناتوانی اجتماعی، معلولیت و کیفیت زندگی وابسته به سلامت دهان، در سه مرحله‌ی پیش‌آزمون، پس‌آزمون و پیگیری در دو گروه معنی‌دار است (0/001 > p value).

نتیجه‌گیری: نتایج حاکی از اثربخشی درمان پذیرش و تعهد بر ناتوانی اجتماعی، معلولیت و کیفیت زندگی وابسته به سلامت دهان در مبتلایان به اضطراب دندان‌پزشکی بود و اثرات این درمان در دوره‌ی پیگیری ثابت بوده است. یافته‌هاي مطالعه‌ی حاضر می‌تواند به روان‌شناسان و مشاوران کمک نماید تا گام‌های مؤثر و ماندگاری در راستای بهبود کیفیت زندگی وابسته به سلامت دهان بیماران مبتلا به اضطراب دندان‌پزشکی بردارند.

کلید واژه‌ها: اضطراب دندان‌پزشکی، سلامت دهان، درمان پذیرش و تعهد، کیفیت زندگی

مراجع

1. Chandrasekhar S, Madu GP, Ambati NR, Suravarapu PR, Uppu K, Bolla D. Pioneering strategies for relieving dental anxiety in hearing impaired children: a randomized controlled clinical study. J Dent (Shiraz) 2017; 18(2): 112-7.
2. Armfield JM. Towards a better understanding of dental anxiety and fear: cognitions vs. experiences. Eur J Oral Sci 2010; 118(3): 259-64.
3. Eli I, Uziel N, Blumensohn R, Baht R. Modulation of dental anxiety--the role of past experiences, psychopathologic traits and individual attachment patterns. Br Dent J 2004; 196(11): 689-94.
4. Mohammed RB, Lalithamma T, Varma DM, Venkata Sudhakar KN, Srinivas B, Krishnamraju PV. Prevalence of dental anxiety and its relation to age and gender in coastal Andhra (Visakhapatnam) population, India. J Nat Sci Biol Med 2014; 5(2): 408-14.
5. Saatchi M, Abtahi M, Mohammadi G, Mirdamadi M, Binandeh ES. The prevalence of dental anxiety and fear in patients referred to Isfahan Dental School, Iran. Dent Res J (Isfahan) 2015; 12(3): 248-53.
6. Soares FC, Lima RA, de Barros MV, Dahllöf G, Colares V. Development of dental anxiety in schoolchildren: A 2‐year prospective study. Community dentistry and oral epidemiology. 2017; 45(3):281-8.
7. Almoznino G, Zini A, Aframian DJ, Kaufman E, Lvovsky A, Hadad A, et al. Oral health related quality of life in young individuals with dental anxiety and exaggerated gag reflex. Oral Health Prev Dent 2015; 13(5): 435-40.
8. Hägglin C, Hakeberg M, Ahlqwist M, Sullivan M, Berggren U. Factors associated with dental anxiety and attendance in middle‐aged and elderly women. Community Dent Oral Epidemiol 2000; 28(6): 451-60.
9. Seligman LD, Hovey JD, Chacon K, Ollendick TH. Dental anxiety: An understudied problem in youth. Clin Psychol Rev 2017; 55: 25-40.
10. Vermaire JH, van Houtem CM, Ross JN, Schuller AA. The burden of disease of dental anxiety: generic and disease‐specific quality of life in patients with and without extreme levels of dental anxiety. Eur J Oral Sci 2016; 124(5): 454-8.
11. Hayes SC. Acceptance and commitment therapy, relational frame theory, and the third wave of behavioral and cognitive therapies - republished article. Behav Ther 2016; 47(6): 869-85.
12. Eilenberg T, Fink P, Jensen JS, Rief W, Frostholm L. Acceptance and commitment group therapy (ACT-G) for health anxiety: a randomized controlled trial. Psychol Med 2016; 46(1): 103-15.
13. Graham CD, Gillanders D, Stuart S, Gouick J. An acceptance and commitment therapy (ACT)–based intervention for an adult experiencing post-stroke anxiety and medically unexplained symptoms. Clinical Case Studies 2015; 14(2): 83-97.
14. Dehghani Y. The effectiveness of acceptance and commitment group therapy on depression and quality of life in women with dialysis patients. Journal of Clinical Psychology 2016; 8(3): 1-10.
15. Nasiri S, Ghorbani M, Adibi P. The effectiveness of acceptance and commitment therapy in quality of life in patients with functional gastro intestinal disorder. Journal of Clinical Psychology 2016; 7(4): 93-102.
16. Ghomian S, Shairi MR. The effectiveness of acceptance and commitment therapy for children with chronic pain on the quality of life on 7 to 12 year-old children. Int J Pediatr 2014; 2(3.2): 47-55.
17. Feros DL, Lane L, Ciarrochi J, Blackledge JT. Acceptance and Commitment Therapy (ACT) for improving the lives of cancer patients: a preliminary study. Psychooncology 2013; 22(2): 459-64.
18. Prunas A, Sarno I, Preti E, Madeddu F, Perugini M. Psychometric properties of the Italian version of the SCL-90-R: a study on a large community sample. Eur Psychiatry 2012; 27(8): 591-7.
19. Stouthard MEA, Mellenbergh GJ, Hoogstraten J. Assessment of dental anxiety. An International Journal 1993; 6(2): 89-105.
20. Yousefi R, Piri F. Psychological properties of dental anxiety inventory. J Mashhad Den Sch 2017; 41(1): 69-78. [In Persian].
21. Ravaghi V, Farrahi-Avval N, Locker D, Underwood M. Validation of the Persian short version of the Oral Health Impact Profile (OHIP-14). Oral Health Prev Dent 2010; 8(3): 229-35.
22. Navabi N, Nakhaee N, Mirzadeh A. Validation of a Persian version of the Oral Health Impact Profile (OHIP-14). Iranian J Publ Health 2010; 39(4): 135-9.
23. Bindszus A, Boos A. Pulse rate and heart rate coincidence detection for pulse oximetry [online], [1998]. Available from: URL: https://patents.google.com/patent/US6178343B1/en
24. Herbert JD, Forman EM. The evolution of cognitive behavior therapy: the rise of psychological acceptance and mindfulness. Understanding and applying the new therapies. 2011: 3-25.
25. Bergen-Cico D, Cheon S. The mediating effects of mindfulness and self-compassion on trait anxiety. Mindfulness 2014; 5(5): 505-19.
26. Deacon BJ, Fawzy TI, Lickel JJ, Wolitzky-Taylor KB. Cognitive defusion versus cognitive restructuring in the treatment of negative self-referential thoughts: An investigation of process and outcome. Journal of Cognitive Psychotherapy 2011; 25(3): 218-32.
27. Narimani M, Bakhshayesh R. The effectiveness of acceptance/commitment training on the psychological well-being, emotional and marital satisfaction in divorce. Journal of Counseling Research 2015; 13(52): 108-23. [In Persian].
28. Harris R. ACT made simple: An easy-to-read primer on acceptance and commitment therapy. Oakland, California: New Harbinger Publications; 2009.
چاپ شده
2020-03-14
استناد به مقاله
1.
الهام السادات بینندهESB, ناصر سراج خرمیNSK, پرویز عسگریPA, قادر فیضیGF, بهاره طحانیBT. اثربخشی درمان پذیرش و تعهد بر کیفیت زندگی وابسته به سلامت دهان در مبتلایان به اضطراب دندان‌پزشکی. مجله دانشکده دندانپزشکی اصفهان [اینترنت]. 14مارس2020 [ارجاع شده 3آوریل2020];:31-4. Available from: http://jids.journalonweb.ir/index.php/jids/article/view/1673

میزان دانلود در سال میلادی جاری

Download data is not yet available.

سخن سردبیر

دکتر رامین مشرف

مجله‌ دانشکده دندان‌پزشکی اصفهان از سال 1383 به زبان فارسی و با هدف انتشار ماحصل زحمات پژوهشی اساتید و دانشجویان دندان‌پزشکی ....

ادامه

شماره کنونی

پشتیبانی و راهنمایی

کلیه حقوق مادی و معنوی این سایت متعلق به دانشگاه علوم پزشکی اصفهان می باشد