https://jids.journalonweb.ir/index.php/jids/issue/feed مجله دانشکده دندانپزشکی اصفهان 2024-03-27T09:37:13+0330 Ramin Mosharraf, DDS, MSc - دکتر رامین مشرف jids@dnt.mui.ac.ir Open Journal Systems <p><strong>Print ISSN: 1735-255x</strong></p> <p><strong>Online ISSN: 2008-6989</strong></p> https://jids.journalonweb.ir/index.php/jids/article/view/2073 ارزیابی سواد سلامت دهان و دندان کارشناسان مامایی شاغل در مراکز بهداشت و درمان شهر اصفهان 2024-03-27T09:37:13+0330 Marjan Behtti مرجان بهتی d_attarzadeh@yahoo.com Hajar Atarzadeh هاجر عطار زاده d_attarzadeh@yahoo.com Hajar Shekarchizadeh هاجر شکرچی زاده d_attarzadeh@yahoo.com Roshanak Mirzaei روشنک میرزایی mrz.roshanak@gmail.com <p><strong>مقدمه</strong><strong>:</strong> تغییرات فیزیولوژیکی بدن مادر در دوران بارداری موجب حساسیت بیشتر این گروه نسبت به بیماری‌های دهان و دندان شده که می‌تواند بر سلامت مادر و کودک تأثیرات مهمی داشته باشد. جهت بهبود سلامت دهان و دندان مادر و سلامت نوزاد مراقبت‌های دندان‌پزشکی پیش از بارداری و طی دوره‌ی بارداری ضروری به نظر می‌رسد. هدف از این مطالعه، ارزیابی سواد سلامت دهان و دندان کارشناسان مامایی شاغل در مراکز بهداشت و درمان شهر اصفهان بود.</p> <p>مواد و روش‌ها: این مطالعه‌ی توصیفی- تحلیلی بر روی 110 کارشناس مامایی شاغل در مراکز بهداشت و درمان شهر اصفهان در سال 1400-1399 انجام شد که با استفاده از پرسش‌نامه‌ی سطح سواد سلامت آن‌ها بررسی گردید. پرسش‌نامه شامل اطلاعات دموگرافیک (سن و سابقه‌ی کاری) و 17 سؤال در چهار حیطه‌ی (شنیداری، درک مطلب، توانایی خواندن و تصمیم‌گیری) و ارزیابی رفتار بهداشتی بود . داده‌ها با آزمون‌های آماری Kruskal-Wallis، &nbsp;Mann–Whitneyو Spearman و Fisher تجزیه و تحلیل شدند (0/05 = α).</p> <p><strong>یافته‌ها:</strong> بین رفتارهای سلامت دهان و دندان و سطح سواد سلامت در کارشناسان مامایی تفاوت معنی‌دار وجود نداشت (0/449 = p value). بین امتیاز سواد سلامت دهان و دندان کارشناسان مامایی با میزان سن (0/693 = r، -0/038 = p value) و سابقه‌ی کار (0/325 = r، 0/095- = p value) تفاوت معنی‌داری وجود نداشت.</p> <p><strong>نتیجه</strong><strong>‌</strong><strong>گیری:</strong> سواد سلامت دهان و دندان کارشناسان مامایی در حد مطلوب بود. و سواد سلامت با سن و سابقه کار ارتباط معناداری نداشت. برای افزایش میزان سواد سلامت می‌توان دوره‌های آموزش بیشتر در بازه‌های زمانی مشخص در دستور کار مراکز درمانی قرار گیرد.</p> <p><strong>واژگان کلیدی</strong><strong>:</strong> سلامت دهان، سواد، مامایی، بارداری</p> 2023-12-25T00:00:00+0330 ##submission.copyrightStatement## https://jids.journalonweb.ir/index.php/jids/article/view/2071 بررسی میزان خشونت سطحی دیسک‌های تیتانیوم پس از تابش لیزر دیود ٨١٠، دیود ٩٨٠ و Er:YAG 2024-02-18T13:03:38+0330 Narges Naghsh نرگس نقش n_naghsh@dnt.mui.ac.ir Arezoo Hosseini آرزوحسینی n_naghsh@dnt.mui.ac.ir Reza Birang رضا بیرنگ n_naghsh@dnt.mui.ac.ir Maryam Mohammadi مریم محمدی n_naghsh@dnt.mui.ac.ir <p><strong>مقدمه : </strong>هدف از این مطالعه، بررسی تأثیر تابش دو نوع لیزر دیود با طول موج‌های ٨١٠ و ٩٨٠ نانومتر و لیزر Er:YAG بر میزان زبری سطح Ra دیسک‌های تیتانیوم سندبلاست و اسید اچ شده (SLA) بود.</p> <p><strong>مواد</strong> <strong>و</strong> <strong>روش‌ها</strong> <strong>: </strong>در این مطالعه‌ی تجربی، آزمایشگاهی که در سال‌های ١٣٩٦ و ١٣٩٧ در مرکز تحقیقات پروفسور ترابی‌نژاد و آزمایشگاه مرکزی دانشگاه اصفهان انجام گردید، از ١٧دیسک تیتانیوم با سطح SLA با قطر 2/5 و ارتفاع ٢ میلی‌متر استفاده شد. نمونه‌ها به سه دسته‌ی پنج‌تایی و یک دسته ی دوتایی (به عنوان گروه شاهد) تقسیم شدند. گروه اول با استفاده از لیزرEr:YAG ، گروه دوم با استفاده از لیزر دیود ٨١٠ نانومتر و گروه سوم با استفاده از لیزر دیود ٩٨٠ نانومتر تحت تابش قرار گرفتند. برای گروه چهارم به عنوان گروه شاهد، اقدامی انجام نشد. سپس زبری سطح با استفاده از میکروسکوپ SPM و شاخص‌های Ra و Rq بررسی گردید. داده‌ها با استفاده از آنالیز واریانس یک‌طرفه و آزمون تعقیبی Tukey مقایسه شدند. سطح معنی‌داری، 0/05 &gt; α در نظر گرفته شد.</p> <p><strong>یافته‌ها</strong> : آنالیز آماری داده‌ها‌ی حاصل نشان داد که بین میانگین میزان خشونت سطح بر اساس شاخص‌های Ra وRq ، در چهار گروه اختلاف معنی‌دار وجود نداشت.</p> <p><strong>نتیجه‌گیری</strong>: تابش لیزر دایود ٨١٠ و ٩٨٠ نانومتر و همچنین لیزر Er:YAG، سطح دیسک‌های تیتانیوم SLA را بدون آسیب آلودگی‌زدایی کرد. با این حال، آزمایشات بالینی بیشتری برای تأیید نتایج مطالعه حاضر مورد نیاز خواهد بود.</p> <p><strong>کلیدواژه‌ها :</strong> ایمپلنت‌های دندانی، تیتانیوم، لیزر&nbsp;&nbsp;</p> 2023-12-25T00:00:00+0330 ##submission.copyrightStatement## https://jids.journalonweb.ir/index.php/jids/article/view/2037 مقایسه‌ی ابعاد دندان‌های قدامی ماگزیلا با استاندارد طلایی در مردان و زنان یک جمعیت ایرانی 2024-02-18T13:05:15+0330 Shiva Mahboubi شیوا محبوبی mahboubi.sh@muk.ac.ir Arian Azadnia آرین آزادنیا mahboubi.sh@muk.ac.ir <p><strong>مقدمه.</strong> جهت دستیابی به زیبایی مطلوب در دندان‌های قدامی ماگزیلا، نسبت پهنا به ارتفاع این دندان‌ها بسیار مهم هستند. یکی از نسبت‌های کاربردی برای تعیین این ابعاد، استاندارد طلایی است. هدف این مطالعه، ارزیابی شیوع استاندارد طلایی در دندان‌های قدامی ماگزیلا و بررسی قرینگی دو سمت و رابطه‌ی آن با جنسیت بود.</p> <p><strong>مواد و روش ها.</strong> این مطالعه‌ی مقطعی (توصیفی-تحلیلی) در دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی کردستان در سال ١٣٩٩- ١٣٩۸ انجام شد. ۱۰۰ کست گچی از فک بالای دانشجویان تهیه شد. فوتوگرافی هر کست در شرایط استاندارد گرفته شد. پهنا و ارتفاع هر دندان با نرم‌افزارAdobe Photoshop CS6 &nbsp;اندازه‌گیری شد و با رنج 85-75 درصد مقایسه شد. داده‌ها بر اساس سمت و جنسیت با آزمون t-test آنالیز شد. در این مطالعه 0/05 = p value معنی‌دار تلقی شد.</p> <p><em><strong>یافته‌ها.</strong></em> نسبت پهنا به ارتفاع دندان‌های قدامی ماگزیلا در مردان در محدوده‌ی 0/82 تا 0/91 و در زنان در محدوده‌ی 0/84 تا 0/9 قرار داشت. در مقایسه‌ی سمت راست و چپ، بیشترین عدم قرینگی مربوط به کانین مردان و کمترین عدم قرینگی مربوط به انسیزور سانترال مردان و کانین زنان بود. هیچ گونه تفاوت معنی‌داری بر اساس جنسیت وجود نداشت، به جز کانین سمت چپ (0/01 = p value)، که در زنان به صورت معنی‌داری بالاتر از مردان بود (۸۷/۰ در مقابل 0/82).</p> <p><strong>نتیجه‌گیری.</strong> با توجه به شیوع پایین استاندارد طلایی، بهتر است به جای تمرکز بر یک نسبت عددی ثابت، هماهنگی ابعاد دندان‌های قدامی با سایر نسبت‌های صورتی و فکی معیاری برای تعیین ابعاد این دندان‌ها باشد.</p> <p><strong>کلید واژه ها.</strong> استاندارد طلایی؛ دندان‌های قدامی ماگزیلا؛ پهنا؛ ارتفاع</p> 2023-12-25T00:00:00+0330 ##submission.copyrightStatement## https://jids.journalonweb.ir/index.php/jids/article/view/2079 تأثیر ژل فلوراید23/1% قبل یا بعد از استفاده‌ی روزانه‌ی ماده‌ی بلیچینگ در کاهش حساسیت دندانی 2024-02-18T13:09:45+0330 Pedram Pishgahi پدرام پیش‌گاهی pedramp2002@yahoo.com Parvin Mirzakoochaki پروین میرزاکوچکی cosmeticmir@yahoo.com <p><strong>مقدمه:</strong>.یکی از عوارض درمان بلیچینگ (<strong>Dental Bleaching</strong><strong>)</strong>، حساسیت دندانی است . هدف از این مطالعه‌ی کارآزمایی بالینی، بررسی تأثیر استفاده از فلوراید قبل یا بعد از استفاده‌ی ماده بلیچینگ در کاهش حساسیت دندانی در طی دوره‌ی درمان 14 روزه می‌باشد.</p> <p><strong>&nbsp;</strong></p> <p><strong>مواد و روش‌ها:</strong> این پژوهش کارآزمایی بالینی در سال 1391 در دانشگاه آزاد اسلامی واحد اصفهان (خوراسگان) انجام شد. 24 نمونه به سه گروه دسته بندی شدند (8 = n). گروه اول روزانه 6 ساعت از کارباماید پروکسید (CP) 20% ، گروه دوم&nbsp; قبل از استفاده از CP, از فسفات فلورایداسیدیته 23/1% (APF) به مدت 4 دقیقه و در گروه سوم بعد از CP، از APF برای 4 دقیقه استفاده کردند. پس از ثبت حساسیت به صورت روزانه، داده‌ها به وسیله‌ی آزمون ANOVA آنالیز شد (درجه‌ی معنی‌دار شدن کمتر از 0/05 است (0/05 &lt; p value) .</p> <p><strong>یافته‌ها : </strong>میانگین حساسیت در طول دوره 14 روزه در گروه اول 1/3 در گروه دوم 0/56 و در گروه سوم 0/5 بود. میانگین حساسیت در گروه شاهد به شکل قابل توجهی بیشتر از گروه دوم (0/028 = p value ) و گروه سوم (0/008= p value) بود. میانگین حساسیت در دوره‌ی 14 روزه در گروه اول و سوم تغییر نکرد. میانگین حساسیت در گروه دوم به شکل قابل ملاحظه‌ای کاهش یافت (0/05 &gt; p value).</p> <p><strong>نتایج:</strong> مصرف فسفات فلوراید 1/23% قبل یا بعد از انجام درمان بلیچینگ با کارباماید پروکسید 20% ، باعث کاهش شدت حساسیت در طول دوره‌ی 14 روزه می‌شود.</p> <p><strong>کلید واژه‌ها: </strong>فسفات فلوراید اسیدیته؛ حساسیت عاجی؛ مواد سفید‌کننده‌ی دندانی</p> 2023-12-25T00:00:00+0330 ##submission.copyrightStatement## https://jids.journalonweb.ir/index.php/jids/article/view/2074 کاربرد مدل‌سازی معادلات ساختاری در بررسی عوامل مؤثر بر شاخص پوسیدگی دندان کودکان 2024-02-18T13:11:01+0330 Reza Shahi رضا شاهی re.shahi@gmail.com Elnaz Shafiei الناز شفیعی eln.shafiee@gmail.com Khadijeh Pooyandeh خدیجه پوینده k.pooyandeh@gmail.com Sana Ahrabi ثنا اهرابی sanaahrabi99@gmail.com <p><strong>مقدمه: </strong>مدل‌سازی معادلات ساختاری طبقه‌ای از روش‌های آماری چندمتغیره است که ابعاد تحلیل عاملی و رگرسیون را ترکیب می‌کند تا محققان را در بررسی همزمان روابط میان متغیرها توانا سازد. این روش، تا به حال در پژوهش‌های دندان‌پزشکی مورد استفاده قرار نگرفته است. هدف مقاله حاضر، تعیین تأثیر آگاهی، نگرش و عملکرد والدین بر پوسیدگی دندانی فرزاندانشان با میانجیگری مصرف مواد قندی با استفاده از این روش بود.</p> <p><strong>مواد و روش‌ها: </strong>در این مطالعه‌ی مشاهده‌ای تحلیلی، پرسش‌نامه‌های آگاهی، نگرش و عملکرد والدین در بین 385 نفر از مردم شهر تبریز در ماه‌های بهمن و اسفند 1401 تکمیل شد. این پرسش‌نامه‌ها بر اساس تحقیقات قبلی و توسط محققین ساخته شده است. برای آزمون فرضیه‌های پژوهش از روش Partial Least Square with Structural Equation Modeling &nbsp;استفاده شده است (0/01 = α).</p> <p><strong>یافته‌ها: </strong>با توجه به نتایج تحلیل آماری، تأثیر «آگاهی والدین»، «عملکرد والدین» و «میزان مصرف مواد قندی کودکان» روی «شاخص پوسیدگی دندان» و همچنین تأثیر «آگاهی والدین»، «نگرش والدین» و «عملکرد والدین» روی «میزان مصرف مواد قندی کودکان» در سطح 0/01 معنی‌دار است (0/01 p value &lt;). همچنین نتایج تحلیل نشان داد که اثر غیرمستقیم متغیرهای «آگاهی»، «نگرش» و «عملکرد» والدین روی متغیر «شاخص پوسیدگی دندان‌های شیری» از طریق متغیر میانجی «میزان مصرف مواد قندی» در سطح 0/01 معنای‌دار است (0/01 p value &lt;). ولی تأثیر «نگرش والدین» روی «شاخص پوسیدگی دندان» معنی‌دار نبود (0/05 p value &gt;).</p> <p><strong>نتیجه‌گیری: </strong>در این مطالعه نشان داده شد که آگاهی، نگرش و عملکرد والدین بر روی شاخص پوسیدگی دندان از طریق متغیر میزان مصرف مواد قندی تأثیر معنی‌داری دارد.</p> <p><strong>کلیدواژه‌ها: </strong>شاخصdmf ؛ مدل‌سازی معادلات ساختاری؛ نگرش؛ عملکرد</p> 2023-12-25T00:00:00+0330 ##submission.copyrightStatement## https://jids.journalonweb.ir/index.php/jids/article/view/2039 بررسی نگرش دانشجویان دندان‌پزشکی اصفهان به رشته‌ی تحصیلی و آیندهی شغلی خود در سال ۱۳۹۹-۱۴۰۰ 2024-02-18T13:11:59+0330 Zahra Saberi زهرا صابری zahra.saberi@dnt.mui.ac.ir Firoozeh Nilchian فیروزه نیلچیان f-nilchian@dnt.mui.ac.ir Omid Esteki امید استکی omidesteki0313@yahoo.com <p><strong>مقدمه: </strong>این مطالعه با هدف تعیین نگرش دانشجویان دندان‌پزشکی اصفهان نسبت به رشته‌ی تحصیلی و آینده‌ی شغلی خود در سال ۱۳۹۹-۱۴۰۰ انجام شد.</p> <p><strong>مواد و روش‌ها: </strong>این مطالعه در بهار سال ۱۴۰۰ در دانشکده‌ی دندان‌پزشکی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان انجام شد. در این مطالعه ۲۲۰ نفر از دانشجویان سال سوم و سال آخر دندان‌پزشکی شرکت کردند. از پرسش‌نامه‌ای پژوهشگرساخته جهت بررسی نگرش دانشجویان در دو حیطه‌ی رشته‌ی تحصیلی (۹ سؤال) و آینده‌‌ی شغلی (۱۱ سؤال) استفاده و پاسخ‌دهی به سؤالات توسط مقیاس لیکرت ۵ نمره‌ای انجام شد. نتایج با میانگین و انحراف معیار گزارش شد و جهت تحلیل داده‌ها نیز از آزمون T استفاده شد. سطح معنی‌داری در آنالیزها 0/05 در نظر گرفته ‌شد.</p> <p><strong>یافته‌ها: </strong>نمره‌ی نگرش به رشته‌ی تحصیلی 32/76 (5/18±) بود که بالاتر از حد متوسط است. همچنین نمره‌ی نگرش به آینده‌ی شغلی 29/89 (5/89±) بود که پایین‌تر از حد متوسط است. آزمون T نشان داد که در مورد میانگین نمره‌ی رشته‌ی تحصیلی تفاوت معنی‌داری بین دانشجویان سال سوم و سال آخر وجود دارد (0/02 p value &lt; ) ولی میانگین نمره‌ی آینده‌ی شغلی فاقد تفاوت معنای‌دار است (0/093 p value &lt; ).</p> <p><strong>نتیجه‌گیری: </strong>نگرش دانشجویان دندان‌پزشکی نسبت به رشته‌ی تحصیلی خود بالاتر از حد متوسط (مثبت) ولی نسبت به آینده‌ی شغلی خود پایین‌تر از حد متوسط بود که از جمله دلایل آن بروز نگرانی‌هایی مانند شرایط اقتصادی جامعه و افزایش پذیرش دانشجویان در مراکز متعدد دانشگاهی است که تأثیر منفی بر نگرش دانشجویان می‌گذارد.</p> <p><strong>کلید واژه ها:</strong> دانشجویان دندان‌پزشکی؛ نگرش؛ انتخاب شغل؛ رضایت شغلی</p> 2023-12-25T00:00:00+0330 ##submission.copyrightStatement## https://jids.journalonweb.ir/index.php/jids/article/view/2034 بررسی عملکرد دانشجویان دندان‌پزشکی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان در تکمیل پرونده‌ی دندان‌پزشکی در سال ۱۳۹۹-۱۴۰۰ 2024-02-18T13:13:09+0330 Adel Tabesh عادل تابش adeltabesh@hotmail.com Haniye Sadat Sajadi حانیه سادات سجادی haniehsajadi@gmail.com Zahra Saberi زهرا صابری zahra.saberi@dnt.mui.ac.ir Hossein Honarasa حسین هنرآسا honarasahossein@gmail.com <p><strong>مقدمه: </strong>این مطالعه با هدف بررسی عملکرد دانشجویان دانشکده‌ی دندانپزشکی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان در تکمیل پرونده‌ی دندانپزشکی انجام شد.</p> <p><strong>مواد و روش‌ها: </strong>این مطالعه به صورت مقطعی در بهار سال ۱۴۰۰ در دانشگاه علوم پزشکی اصفهان و با شرکت ۲۰۰ نفر از دانشجویان دو سال آخر دانشکده‌ی دندانپزشکی انجام شد. در این مطالعه از پرسشنامه‌ای پژوهشگرساخته جهت بررسی عملکرد دانشجویان در پر کردن پرونده‌ی دندانپزشکی استفاده شد.&nbsp; جهت پاسخ‌دهی به سوالات پرسشنامه معیار لیکرت با ۵ گزینه به کار رفت: هرگز، به‌ ندرت، گاهی اوقات، اغلب اوقات و همیشه؛ که به ترتیب نمره‌ی ۱ تا ۵ به هر یک از پاسخ‌ها اختصاص داده شد. سپس نتایج به صورت میانگین و انحراف معیار گزارش و با استفاده از آزمون Independent t-test (با سطح معنی‌داری 0/05)، رابطه‌ی آن‌ها نسبت به جنسیت و سال تحصیلی بررسی شد.</p> <p><strong>یافته‌ها: </strong>عملکرد ۷۷ درصد دانشجویان در بازه‌ی ۲ تا کمتر از ۴ قرار گرفت که به عنوان عملکرد متوسط گزارش شد. عملکرد 0/5 درصد ضعیف و عملکرد ۵/۲۲ درصد خوب گزارش شد. همچنین عملکرد دانشجویان بر خلاف جنسیت، نسبت به سال تحصیلی رابطه‌ی معناداری داشت (0/001 p value &lt; )، به طوری که دانشجویان سال ۵ از دانشجویان سال ۶ عملکرد بهتری داشتند.</p> <p><strong>نتیجه‌گیری:</strong> عملکرد بیشتر دانشجویان دو سال آخردندانپزشکی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان در تکمیل پرونده­ی دندانپزشکی در سطح متوسط می باشد. همچنین در این مطالعه دیده شد که سال تحصیلی دانشجویان، بر خلاف جنسیت آن‌ها، می‌تواند بر عملکردشان اثرگذار باشد؛ به طوری که دانشجویان سال ۵ از دانشجویان سال ۶ عملکرد بهتری داشتند.</p> <p><strong>کلید واژه ها:</strong> دانشجویان دندانپزشکی، ارزیابی فرایند درمان، مدارک دندانپزشکی، پرونده‌سازی</p> 2023-12-25T00:00:00+0330 ##submission.copyrightStatement## https://jids.journalonweb.ir/index.php/jids/article/view/2067 ارتباط بین کیفیت زندگی و وضعیت سلامت دهان و پوسیدگی دندانی (DMFT) در کودکان 8 تا 10 ساله در شیراز 2024-02-18T13:13:55+0330 Farinoosh Divanizadeh فرینوش دیوانی‌زاده matin18m@yahoo.com Matin Abedhaghighi متین عابد حقیقی F_dz72@yahoo.com <p>مقدمه<strong>:</strong> سلامت دهان و دندان یکی از مهم‌ترین فاکتورهایی است که بر روی کیفیت زندگی کودکان اثر می‌گذارد. کیفیت زندگی مرتبط با سلامت دهان تأثیرات فیزیکی، اجتماعی و روحی-روانی ناشی از وضعیت سلامت دهان را مورد ارزیابی قرار می‌دهد. هدف از انجام این مطالعه، تأثیر سلامت دهان و دندان کودکان 8 تا 10 ساله شیراز در سال 1396 بر روی کیفیت زندگی‌شان می‌باشد.&nbsp;</p> <p>مواد و روش‌ها: مطالعه‌ی حاضر از نوع توصیفی- تحلیلی و به روش مقطعی بر روی 315 کودکان 8 تا 10 ساله دختر و پسر در شیراز انجام و نمونه‌گیری از هر چهار ناحیه آموزش و پرورش به صورت طبقه‌ای خوشه‌ای صورت گرفت که همگی مورد معاینه بالینی قرار گرفتند و شاخص DMFT/dmft به ازای هر نفر جهت ارزیابی وضعیت سلامت دهانی ثبت شد. جهت تجزیه و تحلیل داده‌ها از ضریب همبستگی و Spearman ، T-test و one-way ANOVA استفاده شد (0/05 &lt; p value).</p> <p>یافته‌ها: میانگین نمره‌ی Child-OIDP 11/41 با انحراف معیار 13/55 به دست آمد. میانگین شاخص Child-OIDP با سن کودکان و جنسیت ‌آن‌ها رابطه‌ی معنی‌داری نداشت (0/42 = p value و 0/27 = &nbsp;p value). بین میانگین شاخص child-OIDP و شاخص پوسیدگی دندان‌های شیری (dmft) و شاخص کل پوسیدگی موجود در دهان (DMFT+dmft) ارتباط مستقیم و معنی‌داری وجود داشت (0/001 = p value).</p> <p>نتیجه‌گیری: نتایج مطالعه‌ی حاضر نشان‌دهنده‌ی تأثیر قابل توجه بیماری‌های دهان و دندان در کاهش کیفیت زندگی کودکان بود. بنابراین برای افزایش کیفیت زندگی مرتبط با سلامت دهان می‌بایست تمهیدات لازم جهت بهبود دسترسی آن‌ها به مراقبت‌های درمانی و پیشگیری در نظر گرفته شود.</p> <p>کلید واژه ها: کیفیت زندگی؛ پوسیدگی دندان؛ سلامت دهان؛DMFT ؛ dmft</p> 2023-12-25T00:00:00+0330 ##submission.copyrightStatement##